Stuurbekrachtiging kapot: symptomen, oorzaken en kosten

Je draait het parkeervak in en het stuur voelt loodzwaar. Of je hoort een gierend geluid zodra je het stuur naar de aanslag draait. Bij een moderne auto met elektrische bekrachtiging gaat het nog abrupter: het stuur is van het ene op het andere moment zwaar, met een rood lampje erbij.

Het goede nieuws is dat de auto bestuurbaar blijft. Het minder goede nieuws is dat de oorzaken enorm uiteenlopen in prijs, van een fles olie tot een compleet stuurhuis.

Kort antwoord: wat is er aan de hand?

Er zijn twee systemen. Bij hydraulische stuurbekrachtiging doet een pomp het werk met olie onder druk; symptomen zijn zwaar sturen, een jankend geluid bij het draaien en olielekkage. Bij elektrische bekrachtiging doet een elektromotor het; die valt meestal ineens helemaal uit met een waarschuwingslampje erbij. Bijvullen of verversen van de olie kost 50 tot 120 euro, een nieuwe pomp 300 tot 700 euro, een stuurhuis 600 tot 1.500 euro en een elektrische stuurbekrachtiging 500 tot 1.500 euro. De auto blijft stuurbaar, maar het sturen kost veel meer kracht, vooral bij lage snelheid.

Welk systeem heeft jouw auto?

Hydraulisch

Te vinden op de meeste auto’s tot ongeveer 2010, en nog steeds op grotere en zwaardere modellen. Een pomp wordt aangedreven door de multiriem van de motor en perst olie naar het stuurhuis. Herkenbaar aan een apart reservoir onder de motorkap, vaak met een dop waarop een stuurwiel staat afgebeeld.

Dit systeem gaat geleidelijk achteruit. Je merkt het aankomen.

Elektrisch

Standaard op vrijwel alles van de laatste vijftien jaar. Een elektromotor op de stuurkolom of op de tandheugel levert de ondersteuning, aangestuurd door een regelunit. Geen olie, geen reservoir, geen riem.

Dit systeem gaat zelden geleidelijk achteruit. Het werkt, of het werkt niet.

De symptomen

Bij hydraulische bekrachtiging

• Zwaar sturen, vooral als de motor koud is. Vaak het eerste teken. Als de auto warm is voelt het beter, en dat maakt dat mensen het lang negeren.
• Jankend of gierend geluid dat meeloopt met het draaien van het stuur, het hardst bij de aanslag.
• Olievlekken onder de auto of een reservoir dat steeds leger staat.
• Schuimende of donkere olie in het reservoir. Schuim betekent lucht in het systeem, donker betekent oververhitting.
• Schokjes of trillingen in het stuur bij langzaam draaien.
• Een piepende multiriem. Slipt die, dan draait de pomp niet meer op toeren.

Bij elektrische bekrachtiging

• Het stuur wordt plotseling zwaar, van het ene moment op het andere.
• Een waarschuwingslampje in de vorm van een stuurwiel, vaak met een uitroepteken, in geel of rood.
• De bekrachtiging komt terug na herstarten en valt later weer uit. Dat wijst vaak op een sensor, een connector of een spanningsprobleem in plaats van een kapotte motor.
• Ongelijke ondersteuning, bijvoorbeeld wel naar links maar niet naar rechts.
• Uitval in combinatie met andere storingen na een zwakke accu. Een lage boordspanning is een verrassend vaak voorkomende oorzaak; zie auto-accu vervangen.

Wat doe je als het onderweg uitvalt?

Blijf rustig, want dit is geen stuurbreuk. Je hebt nog volledige controle over de richting, het kost alleen veel meer kracht.

1. Houd het stuur met twee handen vast en corrigeer rustig. Bij snelheid valt het verschil mee; hoe langzamer je rijdt, hoe zwaarder het wordt.
2. Rem geleidelijk af en zoek een veilige plek. Houd er rekening mee dat het insturen naar de kant meer kracht kost dan je gewend bent.
3. Parkeren wordt het zwaarst. Manoeuvreren bij stilstand is zonder bekrachtiging bijna niet te doen; rol liever een klein stukje terwijl je stuurt.
4. Bij een hydraulisch systeem: kijk het olieniveau na. Staat het onder minimum, dan is bijvullen met de juiste olie een noodoplossing om bij de garage te komen.
5. Rij niet lang door met een jankende pomp. Een pomp die droog loopt, is binnen enkele kilometers rijp voor vervanging.

Wat kost het?

• Stuurbekrachtigingsolie bijvullen of verversen: ongeveer 50 tot 120 euro.
• Multiriem vervangen: ongeveer 80 tot 200 euro. Vaak de goedkoopste oorzaak, en makkelijk over het hoofd te zien.
• Lekkende slang of leiding: ongeveer 150 tot 400 euro.
• Stuurbekrachtigingspomp: ongeveer 300 tot 700 euro, inclusief montage en ontluchten.
• Stuurhuis of tandheugel: ongeveer 600 tot 1.500 euro. Na vervanging is uitlijnen altijd nodig; zie auto uitlijnen.
• Elektrische stuurbekrachtiging, motor of regelunit: ongeveer 500 tot 1.500 euro. Bij sommige modellen moet de unit na montage worden gecodeerd.
• Uitlezen en diagnose: meestal een half uur tot een uur werkplaatstijd.

Marktindicaties, geen tarieven. Juist bij dit onderdeel loont diagnose, want het verschil tussen een riem van honderd euro en een stuurhuis van twaalfhonderd is het gokken niet waard. We geven altijd eerst een prijsopgave.

Is het een APK-punt?

De stuurinrichting is een vast onderdeel van de APK, en daar hoort de bekrachtiging bij. Concrete afkeurpunten zijn onder meer een niet werkende stuurbekrachtiging, lekkage uit het systeem, te veel speling in het stuurhuis en beschadigde stuurkogels of hoezen.

Kortom: uitstellen tot de volgende keuring werkt hier niet. Zie APK afgekeurd, wat nu als het toch zover komt.

Zo houd je het systeem gezond

1. Stuur niet lang tegen de aanslag. Bij een hydraulisch systeem loopt de druk dan op via het overdrukventiel en wordt de olie snel heet. Een paar seconden is genoeg om schade op te bouwen.
2. Draai het stuur niet bij stilstand. Dat belast pomp, stuurhuis en banden onnodig zwaar. Rol een klein stukje terwijl je draait.
3. Controleer periodiek het olieniveau bij een hydraulisch systeem, bij koude motor en op een vlakke ondergrond.
4. Neem een zwakke accu serieus. Bij elektrische bekrachtiging kan een lage boordspanning tijdelijke uitval geven, en dat wordt vaak aangezien voor een defect systeem.
5. Laat geluiden vroeg nakijken. Een jankende pomp gaat nooit vanzelf over.

Stuurbekrachtiging laten nakijken in Limmen

Kleverlaan is Bosch Car Service aan de Rijksweg 154a in Limmen. Bij een klacht over zwaar sturen lezen we eerst uit, want bij een elektrisch systeem staat de oorzaak vaak gewoon als foutcode in het geheugen. Bij een hydraulisch systeem gaat de auto op de brug voor een controle op lekkage, riem en olie.

Onze werkplaats werkt voor alle merken en we hebben de uitlijnapparatuur in huis, dus als er een stuurhuis in moet, gaat het uitlijnen in dezelfde afspraak mee. Maak online een afspraak of bel 072 505 7515. Vanuit Heiloo, Castricum, Akersloot, Uitgeest, Egmond of Alkmaar sta je zo bij ons voor de deur.

Veelgestelde vragen

Kun je rijden met een kapotte stuurbekrachtiging?

Ja, de auto blijft bestuurbaar, maar het sturen kost aanzienlijk meer kracht. Hoe langzamer je rijdt, hoe zwaarder het wordt; manoeuvreren en parkeren zijn het lastigst. Rijd rustig naar een veilige plek en laat het nakijken. Bij een jankende hydraulische pomp geldt: niet lang doorrijden, want die loopt dan droog.

Wat kost het repareren van stuurbekrachtiging?

Dat loopt sterk uiteen. Olie bijvullen of verversen kost 50 tot 120 euro en een multiriem 80 tot 200 euro. Een stuurbekrachtigingspomp ligt rond de 300 tot 700 euro, een stuurhuis op 600 tot 1.500 euro en een elektrische stuurbekrachtiging op 500 tot 1.500 euro. Diagnose vooraf voorkomt dat je het verkeerde onderdeel vervangt.

Waarom is mijn stuur zwaar als de auto koud is?

Dat wijst bij een hydraulisch systeem meestal op een pomp die achteruitgaat of op te weinig of te oude olie. Koude olie is dikker, waardoor een zwakke pomp het dan net niet redt. Zodra de auto warm is voelt het beter, en daardoor wordt de klacht vaak te lang genegeerd.

Wat betekent het lampje met een stuurwiel op het dashboard?

Dat is de waarschuwing van de elektrische stuurbekrachtiging. Geel betekent meestal verminderde ondersteuning, rood betekent uitval. Soms komt de bekrachtiging na herstarten terug; dat wijst eerder op een sensor, een connector of een lage boordspanning dan op een defecte motor. Laat de foutcode uitlezen.

Wordt een auto bij de APK afgekeurd op stuurbekrachtiging?

Ja. De stuurinrichting is een vast onderdeel van de keuring en de bekrachtiging hoort daarbij. Een niet werkende stuurbekrachtiging, lekkage uit het systeem, te veel speling in het stuurhuis en beschadigde stuurkogelhoezen zijn allemaal afkeurpunten.

Hoe voorkom je schade aan de stuurbekrachtiging?

Stuur niet langdurig tegen de aanslag, want dan loopt de druk op en wordt de olie snel heet. Draai het stuur zo min mogelijk terwijl de auto stilstaat. Controleer bij een hydraulisch systeem periodiek het olieniveau, en neem een zwakke accu serieus omdat een lage boordspanning bij elektrische systemen uitval kan veroorzaken.